ഐപിഎല്ലിന്റെ പേരില് ഉയര്ന്നു വന്നിട്ടുള്ള വിവാദങ്ങള്ക്ക് മറുപടി പറയാനുള്ള ധാര്മികവും നിയമപരവുമായ ബാധ്യത മന്മോഹന് സിംഗ് സര്ക്കാരിനുണ്ടെന്ന് ജെജെ
What do they know of cricket who only know of cricket? - CLR James, 1901-89
ഒരുകൂട്ടം ആരോപണങ്ങളുടെ പേരില് തത്കാലത്തേക്ക് പുറത്താക്കപ്പെട്ട ഇന്ത്യന് പ്രീമിയര് ലീഗ് കമ്മിഷണര് ലളിത് മോഡി കേള്ക്കാന് സാധ്യതയുള്ള ഒരു പേരല്ല കാള് മാര്ക്സിന്റേത്. എന്നാല് പ്രമുഖചരിത്രകാരനും, മനുഷ്യാവകാശ പ്രവര്ത്തകനും, അതിലുമുപരി മാര്ക്സിസ്റ്റ് ചിന്തകനുമായ സിഎല്ആര് ജെയിംസിനെ ഒരു പക്ഷേ മോഡി കേട്ടിട്ടുണ്ടാകും. ക്രിക്കറ്റുകളിയുടെ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തവും, മനോഹരവുമായ പുസ്തകം ഈ വെസ്റ്റിന്ത്യന് (ട്രിനിഡാഡ്) ചിന്തകന്റേതാണ് -- ഒരു ബൗണ്ടറിക്കപ്പുറം (Beyond A Boundary). മോഡിക്കു രുചിച്ചാലും ഇല്ലെങ്കിലും, ക്രിക്കറ്റിനു ഒരു വര്ഗസ്വഭാവമുണ്ടെന്നും, കളി പലപ്പോളും ഒരു വര്ഗപ്രശ്നത്തിന്റെ ഘടനയിലേക്കു ബൗണ്സു ചെയ്തു പോകുന്നുണ്ടെന്നും ജെയിംസ് ചിന്തിച്ചു. വെസ്റ്റ് ഇന്ത്യന്, ഇംഗ്ലീഷ് ക്രിക്കറ്റ് ചരിത്രത്തെ ഒരു വര്ഗവിശകലന രീതിയില് വായിച്ചെടുക്കുകയായിരുന്നു സിഎല്ആര് ബൗണ്ടറി ലൈനിനകത്തു നടക്കുന്ന കളികള്ക്കും (കാര്യങ്ങള്ക്കും) ബൗണ്ടറിക്കു പുറത്തുള്ള കളികള്ക്കും (കാര്യങ്ങള്ക്കും) തമ്മില് ഇഴപിരിക്കാനാവത്ത ബന്ധമുണ്ടെന്നു പറഞ്ഞ പുസ്തകമായിരുന്നു അത്. കുടുംബങ്ങളുടെ, ദേശങ്ങളുടെ, രാജ്യങ്ങളുടെ ചരിത്രത്തില് സക്രിയവും, അതേസമയം, സംഘര്ഷാത്മകവുമായി ഇടപെട്ടുകൊണ്ടാണ് ക്രിക്കറ്റിന്റെ പ്രശ്നപരിസരം വികസിക്കുന്നത്. അതിനാല് തന്നെ, സമൂഹത്തില് നിലനില്ക്കുന്ന വിഭജനങ്ങളും, വിവേചനങ്ങളും പലപ്പോഴും ക്രിക്കറ്റും പിച്ചിലേറ്റുന്നു. ഇതു മനസിലാക്കിയാണ് ഈ ലേഖനത്തിന്റെ തുടക്കത്തില് കൊടുത്ത ചോദ്യം സിഎല്ആര് ചോദിച്ചത്. ട്രിനിഡാഡ് ലീഗിനു വേണ്ടി ഫസ്റ്റ് ക്ലാസ്സ് ക്രിക്കറ്റു കളിച്ചിട്ടുള്ള ആ ചിന്തകനു തന്റെ കളിജീവിതത്തില് അനുഭവിക്കേണ്ടി വന്ന അവഗണനകള് ചെറുതൊന്നുമല്ലായിരുന്നു. എന്നിട്ടും ക്രിക്കറ്റിനെ ആ മാര്ക്സിസ്റ്റ് ഒരു പാടു സ്നേഹിച്ചു. ബിബിസി റേഡിയോ 4 സിഎല്ആറിനെക്കുറിച്ചെടുത്ത ജീവചരിത്ര ഡോക്യുമെന്ററിയുടെ പേരു പലര്ക്കും ഒരു കൗതുകമാണ്: "C.L.R. James: Marx, Cricket, and World Revolution."
ഇന്ത്യന് പണച്ചാക്ക് ലീഗ്
ക്രിക്കറ്റില് മാര്ക്സുണ്ടെന്നറിയില്ലെങ്കിലും, ഒരു പക്ഷെ, മറ്റാരേക്കാളും ഭ്രാന്തമായി ഈ കളിയെ സ്നേഹിക്കുന്ന ഒരു ജനതയാണ് ഇന്ത്യക്കാര്. പക്ഷെ, നമ്മള് ബൗണ്ടറിലൈനിനു പുറത്തു നടക്കുന്ന കളികള് അറിഞ്ഞിരുന്നില്ല. ഉള്ളവന് ഇല്ലാത്തവന്റെ വികാരങ്ങളെ അതിവിദഗ്ദമായി വിറ്റുകാശാക്കുന്ന ഒരു കളിയായി ക്രിക്കറ്റ് മാറി എന്നു പലരും തിരിച്ചറിഞ്ഞു വന്നപ്പോഴേക്കും ഇന്ത്യന് പണച്ചാക്കു ലീഗ് സംഭവിച്ചു കഴിഞ്ഞിരുന്നു. കഴിഞ്ഞ ഒരു ദശകത്തിലേറെയായി ഇന്ത്യയില് സംഭവിക്കുന്ന സാമ്പത്തിക ഉദാരവല്ക്കരണം പടച്ചുവിട്ട പരിഷ്കാരങ്ങളുടെ സുഗമമായ പിച്ചില് കളിച്ചു കൊഴുത്ത മധ്യവര്ഗം ഐപിഎല് പോലുള്ള ഒരു ചീത്തക്കാശുമാമാങ്കത്തിനു വഴിയൊരുക്കിക്കൊടുക്കുകയായിരുന്നു."ഒരര്ഥത്തില് മന്മോഹന് സിംഗിന്റെ സാമ്പത്തിക അവ്യവസ്ഥ സൃഷ്ടിച്ചുവിട്ട ഒരു ഭൂതമാണ് മോഡിമുതല് ഐപിഎല് വരെ," പറയുന്നത് ദില്ലിയിലെ ഒരു സാമൂഹ്യപ്രവര്ത്തകന്. ഉദാരീകരണവും, ഇരുപതുകളിയും തമ്മിലെന്തു ബന്ധമെന്നു അതിശയിക്കുമ്പോള് നമുക്കു മറ്റു ചിലതു കൂടി മനസ്സിലാകുന്നു. ഒരു ജനതക്ക് കളിയോടുള്ള വൈകാരികക്കൂറിനെ വിറ്റുതുലയ്ക്കാമെന്നു ഒരുമ്പെട്ടിറങ്ങിയവര്ക്കു തുണയായത് ഒരു സാമൂഹിക വ്യവസ്ഥകൂടിയാണ്. പഴയതിനെയും, പതിയെ നീങ്ങുന്നതിനെയും മടുത്ത് പുത്തന് ചടുലജീവിതം കൊതിച്ചു പായുന്ന ഒരു ആഗോള ഇന്ത്യന് സാമൂഹിക സാംസ്കാരിക പരിസരത്തിലാണ് ഐപിഎല് സംഭവിക്കുന്നത്. വേഗം കൂടിയ, എണ്ണം കുറഞ്ഞ, കാശുകൂടിയ ക്രിക്കറ്റ് അങ്ങനെയാണ് ഇഴയുന്ന റ്റെസ്റ്റുകള്ക്കും, മൊത്തം നൂറോവര് ഏറിയേണ്ടിവരുന്ന ഏകദിനമാച്ചുകള്ക്കും ഒരു ഉത്തരാധുനിക പകരക്കാരനായത്. റ്റെസ്റ്റ് ക്രിക്കറ്റ് ഒരു പരീക്ഷയാണെങ്കില് (examination), ഏകദിനം ഒരു പ്രദര്ശനമാണെന്നു (exhibition) പറഞ്ഞത് പ്രശസ്ത കളിയെഴുത്തുകാരന് ഹെന്റി ബ്ലോഫെല്ഡാണ്. റ്റ്വന്റി റ്റ്വന്റിയെ അദ്ദേഹം എന്തു വിളിക്കുമെന്നറിയില്ല; ഒരു പക്ഷെ, അപമാനം (embarrassment) എന്നായിരിക്കുമൊ?
എന്തായാലും ക്രിക്കറ്റിനു ഐപിഎല് വരുത്തിവച്ച അപമാനം ചെറുതല്ല. കൊളംബിയയിലെയടക്കം പല ലത്തീനമേരിക്കന് രാഷ്ട്രങ്ങളിലും മാഫിയ സംഘങ്ങള് പണംതട്ടുന്നതിനും, ആയുധങ്ങള് വാങ്ങി കുന്നുകൂട്ടുന്നതിനും പലവിധ മാര്ഗങ്ങള് സ്വീകരിച്ചതായി കേട്ടിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, അന്നാടുകളിലുള്ള ഫുട്ബോള് പ്രേമത്തെ കവര്ച്ച ചെയ്തതായി പൊതു അറിവിലില്ല. തങ്ങളുടെ കീശ വീര്പ്പിക്കുന്നതിനായി മോഡിയടക്കം ഐപിഎല്ലുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കുത്തകമുതലാളിമാരും, കള്ളപ്പണക്കാരും നടത്തിയെന്നു ഇപ്പോള് വെളിവാകുന്ന തിരിമറികള് അതീവ ഹീനമാകുന്നതു ഈ സാഹചര്യത്തിലാണ്. കഴിഞ്ഞ ഫെബ്രുവരിയില് പുറത്തിറങ്ങിയ ഒരു ബ്രാന്ഡിംഗ് ഫിനാന്സ് റിപോര്ട്ടനുസരിച്ച് ഐപിഎല് എന്ന ബ്രാന്ഡിന്റെ മൊത്തം കച്ചവടമൂല്യം ഈവര്ഷം ഏതാണ്ട് 19,000 കോടി രൂപയാണ്. കഴിഞ്ഞവര്ഷം ഇത് ഏതാണ്ട് 9,300 കോടിയായിരുന്നു. ഏതാണ്ടൊരു പത്തുവര്ഷം കൊണ്ട് ഇന്ത്യന് ക്രിക്കറ്റ് നിയന്ത്രണ ബോര്ഡിനു 1.6 ബില്യണ് ഡോളര് വരുമാനം ഐപിഎല് വഴി ഉണ്ടാകുമെന്നാണ് കണക്ക്. അതുകൊണ്ടു തന്നെ എത്രയൊക്കെ ആരോപണങ്ങളുണ്ടായാലും, പൊന്മുട്ടയിടുന്ന ഈ താറവിനെ ഇല്ലാതാക്കാന് കൃഷിമന്ത്രി ശരദ്പവാര് നയിക്കുന്ന ബിസിസിഐ തയ്യാറാകില്ല. ഇത്രയും അധികം പണം വന്നു വീഴുന്നു എന്നതു തന്നെയാണ് ഐപിഎലിനെ അശ്ലീലമാക്കുന്നത്. ഇതില് ഏറെ പങ്കും കണക്കില്പെടാത്ത വകയാണ്.
ഉത്തരം പറയേണ്ടത് മന്മോഹന്
ഏതുകണക്കില്, എങ്ങിനെ എന്നു നികുതിവകുപ്പു ചോദിക്കാന് തുടങ്ങിയ ആ വിനാഴികയില് കുഴപ്പങ്ങള് തുടങ്ങിയിരുന്നു. ഏതാണ്ട് ഒരു കൊല്ലത്തോളമായി ഇതു സമ്പന്ധിച്ച ഫയലുകളുമായി തപസ്സു ചെയ്യുകയായിരുന്നു നികുതി വകുപ്പ്. ആരാണ് അവരെ തടഞ്ഞു പോന്നത് എന്നതിനുത്തരം പറയേണ്ടത് പ്രധാനമന്ത്രി മന്മോഹന് സിംഗാണ്. കാരണം ഐപിഎല് കുംഭകോണം ഒരു അസാധാരണ വിഷയമല്ല എന്നും, അതിലെ തിരിമറികള് അന്വേഷിക്കാന് ഒരു പാര്ലിമെന്ററി കമ്മിറ്റി വേണ്ട എന്നും അടച്ചു പറയുക വഴി തന്റെ വിശ്വാസ്യതയുടെ (അങ്ങിനെയൊന്നുണ്ടെങ്കില്) വിക്കറ്റെടുക്കുകയാണ് മന്മോഹന് ചെയ്തത്. അതും പാര്ലമെന്റിനകത്ത് പറയാനുള്ള ധൈര്യം പോലും കാണിച്ചില്ല പ്രധാന പ്രമാണി. ഈ ക്രിക്കറ്റ് അഴിമതിയുമായി മാധ്യമങ്ങള് ചേര്ത്തുവായിക്കുന്ന പേരുകളില് മന്മോഹന്റെ തോഴര് നിരവധിയുണ്ട്: ശരദ്പവാര്, വ്യോമയാന മന്ത്രി പ്രഫുല് പട്ടേല്, രാജീവ് ശുക്ല, പുറത്തുപോയ ശശി തരൂര് അങ്ങനെ ഒരുപാട്. പവാറിന്റെ മകള് പാര്ലമെന്റംഗം സുപ്രിയ സുലെയുടെ ഭര്ത്താവ് സദാനന്ദിനു ഐപിഎല് അഴിമതിയില് പങ്കുണ്ടെന്നു കരുതപ്പെടുന്ന മള്ട്ടി സ്ക്രീന് മീഡിയ എന്ന മാധ്യമ മാര്ക്കറ്റിങ് കമ്പനിയില് പത്തു ശതമാനം ഓഹരിയുണ്ടെന്നു സുലെ തന്നെ സമ്മതിക്കുകയുണ്ടായി. ഇത്രയധികം സാമജികര്ക്കു പരോക്ഷമായെങ്കിലും പങ്കുള്ള ഒരു പൊറാട്ടു നാടകത്തെ നിസാരമെന്നു കരുതി മന്മോഹന് സിംഗ് തള്ളിക്കളയുന്നതും, ഈ വിഷയത്തില് യുപിഎ അധ്യക്ഷ സോണിയ ഗാന്ധിയും, രാഹുല് ഗാന്ധിയും പുലര്ത്തുന്ന മൗനവും അപകടകരമാണ്.
അത്രതന്നെ അപകടകരമാണ് ഐപിഎല് പോലൊരു കെടുകാര്യസ്ഥത വളര്ന്നു വരാന് അനുവദിച്ച നമ്മുടെ നികുതി വ്യവസ്ഥ. ഇതിന്റെ മൂലം കിടക്കുന്നത് മുന് ബിജെപി ഗവണ്മെന്റിന്റെ കാലത്തും. അന്ന്, യശ്വന്ത് സിന്ഹ ധനകാര്യമന്ത്രിയായിരുന്നപ്പോള് മൗറീഷ്യസ്സുമായി ഒപ്പുവച്ച ഇരട്ടനികുതി ഒഴിവാക്കുന്ന സന്ധി (double taxation avoidance treaty) ഇന്നു ഒരു വിനയായിരിക്കുകയാണ്. ഇത് കള്ളപ്പണം ഒഴുക്കാനുള്ള ഒരു ചാനലകുമെന്നു കണ്ട് അതിനെ അന്നു ഇടതുപക്ഷം എതിര്ത്തിരുന്നു. ഒരേ നികുതി സമ്പ്രദായമുള്ള രാഷ്ട്രങ്ങള്ക്കിടയിലാണ് ഈ സമ്പ്രദായം നടപ്പിലാക്കുന്നത്. എന്നാല് ഇന്ത്യയിലേപ്പൊലെ ഒരു മൂലധനവര്ധിത നികുതി (capital gains tax) മൗറീഷ്യസ്സില് ഇല്ല. അതിനാല്, ഇന്ത്യയില് നികുതി ഒഴിവാക്കി, മൗറീഷ്യസ്സില് നിന്നും കള്ളപ്പണം ഒഴുക്കാന് യശ്വന്ത് സിന്ഹയുടെ സന്ധി ഒരുപാടു മുതലാളിമാരെ കണക്കറ്റു സഹായിച്ചു. ഐപിഎല് കള്ളകച്ചവടത്തിലെ ഒരു വലിയ പങ്കു പണവും മൗറീഷ്യസ്സില് നിന്നായിരുന്നു ഒഴുകിയെത്തിയത്. ഇതു മൂലം സര്ക്കാരിനുണ്ടായ നികുതി നഷ്ടം അതിഭീമമാണ്. ഇതുകൂടാതെ വിവിധയിനം തുറസുകളിലായി കേന്ദ്ര-സംസ്ഥാന സര്ക്കാരുകള് ചെയ്തു കൊടുത്ത മറ്റനേകം ഇളവുകള്. സാധാരണഗതിയില് കായികമേളകള്ക്കു നികുതിയടക്കമുള്ള ഇളവുകള് അനുവദിക്കുന്നതു നല്ലകാര്യമാണ്. എന്നാല് ഇതുപോലുള്ള വമ്പന് കച്ചവടക്രിക്കറ്റു ശിക്കാറിനു, അതും കോടികളുടെ മുതല്മുടക്കും, ലാഭവുമുള്ള ഒരു കയ്യാങ്കളിക്കു, എന്തിനാണു ഇളവുകള് നല്കിയതെന്നു സര്ക്കാര്, പ്രത്യേകിച്ചും കോണ്ഗ്രസ്സ് ഉത്തരം പറയേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. മഹാരാഷ്ട്രയിലെ കോണ്ഗ്രസ്സ് ഗവണ്മെന്റ് നല്കിയ വിനോദനികുതി ഇളവുകള് ഓഡിറ്റര് ജനറലിന്റെ രോഷം പിടിച്ചുവാങ്ങിയിരുന്നു. പലയിടത്തും ഒരു ഐപിഎല് ടിക്കറ്റിനു നാല്പ്പതിനായിരം രൂപ വരെ വില വന്നിരുന്നു. ഇതു കൊള്ളക്കച്ചവടമല്ലെങ്കില് മറ്റെന്താണ്? ഇന്ത്യല് എയര്ലൈന്സു പോലും, ഐപിഎല് താരങ്ങള്ക്കായുള്ള ഒരു ടാക്സി സര്വീസുപോലെ തരം താഴ്ന്നുപോയതിനു പ്രഫുല് പട്ടേല് മറുപടി പറയണം; പ്രത്യേകിച്ചും പട്ടേലിന്റെ മകള് ഐപിഏലിന്റെ ഉല്സാഹക്കമിറ്റിയുടെ തലപ്പത്തിരിക്കുന്ന അവസ്ഥയില്. "ക്രിക്കറ്റിനു രാഷ്ട്രീയമായി ബന്ധമില്ല എന്നു പറയുന്നത്, ക്രിക്കറ്റിനു ജീവിതവുമായി ബന്ധമില്ല എന്നു പറയുന്നതു പോലെയാണ്," എന്നു പറഞ്ഞത് ഇംഗ്ലീഷ് പത്രക്കാരനായ ജോണ് ആര്ലോട്ടാണ്. ഇതു നമ്മുടെ മന്ത്രിക്കറിയുമോ എന്നറിയില്ല.
ഐപിഏലിന്റെ രാഷ്ട്രീയം ഇവിടെ തീരുന്നില്ല. ഇപ്പോള് മോഡിക്കെതിരെ നടക്കുന്ന അന്വേഷണം കേന്ദ്രസര്ക്കരും (കോണ്ഗ്രസ്സ്) ബിസിസിഐയും ചേര്ന്നു നടത്തുന്ന ഒരു നാടകമാണെന്നു ചില അടക്കം പറച്ചിലുകള് ഉയരുന്നുണ്ട്. ഇതിനു ചില കാരണങ്ങളുണ്ട്. ഒന്ന്, ഇത്രയും കാലം മോഡി ഒറ്റക്കു കളിക്കുകയായിരുന്നെന്നു കരുതുക വയ്യ. ഇന്നു മോഡിയെ കെടുകാര്യസ്ഥതയുടെ പേരില് ആക്രമിക്കുന്നവര്, ഇത്രയും കാലം കണ്ണുമടച്ചിരുട്ടാക്കുകയായിരുന്നെന്നു വേണം അനുമാനിക്കാന്. ഇപ്പോള് നടക്കുന്ന അന്വേഷണത്തില് ബിസിസിഐ ഒഴിവാക്കിയിരിക്കുന്ന വിഷയങ്ങളിലേക്കു ഒന്നു കണ്ണോടിച്ചാല് ഇതിലെ ചുറ്റിക്കളി വ്യക്തമാകും. ഒന്നാമതായി, മോഡിക്കെതിരെയുള്ള സാമ്പത്തിക തിരിമറികള് മുഴുവനും ബിസിസിഐ അന്വേഷിക്കില്ല; ലേലത്തില് ഒത്തുകളിക്കാന് ഒത്താശ ചെയ്ത വസ്തുതയും അന്വേഷണ പരിധിയിലില്ല; രാജസ്ഥാനിലെ വസുന്ധര രാജെ സിന്ധ്യ സര്ക്കാരിന്റെ കീഴിലുള്ള ബോര്ഡ് ഓഫ് ഇന്ഫ്രാസ്ട്രച്ചര് ഡെവലപ്മെന്റ് ആന്ഡ് ഇന്വസ്റ്റ്മെന്റുമായി മോഡിക്കുണ്ടായിരുന്ന ഭൂമിയിടപാടുകളും അന്വേഷണത്തിലില്ല. ഇതൊന്നും അന്വേഷിക്കാനുള്ളത്ര രേഖകള് തങ്ങളുടെ പക്കലില്ലെന്ന മുടന്തന് ന്യായമാണ് ബിസിസിഐ പറയുന്നത്. കണ്ടുപിടിക്കണം ഹേ, എന്നു പറയേണ്ട മന്മോഹന് സര്ക്കാര് മൗനത്തിലും. ഇതൊക്കെക്കൊണ്ടു തന്നെയാണ് നാം ഇന്നു ജീവിക്കുന്ന കാലത്തിനു പറ്റിയ രൂപകമാണ് ഇന്ത്യന് പ്രീമിയര് ലീഗ് എന്നു മുതിര്ന്ന സാമ്പത്തിക പത്രപ്രവര്ത്തകന് ടീഎന് നൈനാന് എഴുതിയത്. ഒരു ജനതക്കു അവര് അര്ഹിക്കുന്ന രാഷ്ട്രത്തലവനെ ലഭിക്കുമെന്നു പറയുന്ന പോലെ, ഒരു ജനതക്കു അവരര്ഹിക്കുന്ന കായികവിനോദമേ കിട്ടൂ എന്നു ഈ പ്രീമിയര് ലീഗു നോക്കി ആരും പറയരുതെന്നേ നമുക്കാശിക്കാനാകൂ.
ഇതോടോപ്പം വായിക്കാവുന്നത്
ദ ഗ്രേറ്റ് ഇന്റര്നാഷനല് ശശി

